Działalność RaSIL w roku 2022

Prezentujemy sprawozdanie z działalności Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych w roku 2022 przedstawione na ostatnim walnym zebraniu jego członków.

———————

Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych działa od 2003 roku. Jest organizacją pożytku publicznego. Liczy 25 członków.

RaSIL prowadzi działalność o charakterze patriotycznym. W 2022 r. tradycyjnie już był współorganizatorem uroczystości ku czci żołnierzy Armii Krajowej pomordowanych na uroczysku Baran w Kąkolewnicy. Uroczystość odbywa się pod patronatem prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Uzyskaliśmy na nią dofinansowanie od Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych oraz Marszałka Województwa Lubelskiego. Sponsorem uroczystości był też Totalizator Sportowy. Na naszym portalu Radzyń Info przynajmniej raz w tygodniu ukazywał się artykuł o tematyce historycznej. Tematyka historyczna cieszy się coraz większym zainteresowaniem, szczególnie w przypadku historii lokalnej.

W 2022 r. po przerwie odbyła się gala Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych. W gali uczestniczyła poseł Anna Dąbrowska-Banaszek. Na gali ogłoszono wyniki konkursu „Promujemy najlepszych”. Za najlepszego samorządowca uznano Jarosława Koczkodaja, wójta gminy Ulan-Majorat. Za najlepszego przedsiębiorcę uznano Mateusza Orzechowskiego, wydawcę „Wspólnoty”. Laureatem w dziedzinie kultury został zespół Luz Band (w składzie: Tomasz Wojciechowski, Wojciech „Molas” Gil, Barbara Bloch, Marcin Melchior, Tomasz Dzida. W czasie uroczystości zespół dał koncert dla uczestników gali. Laureaci tradycyjnie otrzymali statuetkę – „Niedźwiadka”.

W 2022 r. wydaliśmy 2 pozycje książkowe:

1. Szczepan Korulczyk, Justyna Kurowska, Tadeusz Kierych – „Kościoły powiatu radzyńskiego”

2. Piotr Szkurłatowicz – „Artykuły zebrane”

Odbyło się spotkanie promocyjne z autorami książek w Kąkolewnicy, gdzie autorzy składali autografy. Na te pozycje otrzymaliśmy dofinansowanie od marszałka województwa lubelskiego oraz starosty radzyńskiego. W tym roku również planujemy wydanie dwóch pozycji książkowych.

Zarząd Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych był zapraszany przez współpracujące ze Stowarzyszeniem gminy i organizacje społeczne na różnorodne uroczystości. Uczestniczyliśmy między innymi w kongresie transformacji kulturowej w małych środowiskach.

Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych jest członkiem Lokalnej Grupy Działania „Zapiecek” i uczestniczy w jej pracach i spotkaniach.

RaSIL uczestniczyło też w akcjach charytatywnych. Pomagaliśmy zbierać środki na operacje dzieci, turnusy rehabilitacyjne, leczenie chorych dorosłych czy też na pomoc pogorzelcom. Otrzymujemy podziękowania od fundacji „Nigdy Nie Jesteśmy Sami” czy Fundacji Kazimierza Wielkiego.

RaSIL jest właścicielem portalu internetowego Radzyń Info. Od 1 lutego 2019 r. redaktorem naczelnym jest Szczepan Korulczyk. Redaktorem portalu jest Justyna Kurowska. Wsparciem dla portalu jest też praca Tadeusza Kierycha. Serdecznie im dziękuję. Profil portalu na Facebooku ma 4141 polubień. Jesteśmy proszeni o patronat medialny uroczystości organizowanych nie tylko w naszym powiecie. Dostajemy podziękowania od wielu organizacji społecznych. Dostajemy karty wstępu (bilety) na występy kulturalne i rozdajemy je naszym czytelnikom. Tematyka treści artykułów na portalu jest różnorodna. Nasze artykuły były publikowane na innych portalach i polskich czasopismach. Współpracujemy z Polską Agencją Prasową oraz portalem informacyjnym Lubelskie Info w zakresie wzajemnego korzystania z informacji. Znajdujemy się w ogólnopolskiej sieci portali.

Walne zebranie RaSIL w 2023 roku

30 czerwca w biurze poseł Anny Dąbrowskiej-Banaszek odbyło się walne zebranie członków Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych.

Sprawozdanie z działalności Stowarzyszenia w roku 2022 przedstawił prezes Józef Korulczyk.

Głównym wątkiem zebrania był wybór nowego członka Zarządu w miejsce ustępującej Anny Jeleszuk. Jednogłośnie został nim wybrany Artur Kocyła.

Również jednogłośnie zebrani udzielili Zarządowi absolutorium za rok 2022. Ponadto została wprowadzona zmiana w statucie Stowarzyszenia. Wprowadzony został punkt: „Podtrzymywanie i upowszechnianie tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej, kulturowej„.

Stowarzyszenie powiększyło się o nowych członków. Powołana została pod patronatem stowarzyszenia drużyna siatkarek. Prowadzi ją Katarzyna Krasucka. Wydane zostaną też nowe pozycje książkowe: „Dawny Radzyń. Opowieść dziadka” Piotra Szkurłatowicza i „Zarys dziejów Polskowoli” Andrzeja Bojaczuka. Próbny egzemplarz pierwszej z tych książek jest już w rękach autora.

Uczestnicy zebrania wspomnieli też, że można już myśleć o tym, jak przygotować uroczystość w lesie Baran w roku 2024, albowiem RaSIL uzyskał od wojewody cykliczność obchodów. Zwrócono też uwagę na to, że RaSIL w przyszłym roku będzie obchodził 20-lecie swojego istnienia.

Nowa książka – „Zapomniany Radzyń. Opowieść dziadka”

Od dziś (6 IX 2023 r.) do nabycia jest już książka Piotra Szkurłatowicza „Zapomniany Radzyń. Opowieść dziadka”.

Jest to rodzaj zbeletryzowanego eseju, w którym starszy pan pochodzący z Radzynia oprowadza odwiedzające go wnuki i opowiada o przeszłości różnych miejsc w mieście. Jak pisze sam Autor: „Jest to książka, która ukazuje miasto dawnych lat.(…) Dzisiaj wielu z nas nie pamięta drewnianych domów stojących na przykład przy ulicy Ostrowieckiej czy Warszawskiej. Wielu nie pamięta chociażby basenu na stadionie czy pasących się krów i gęsi na Lendzinku„. Snuta w książce opowieść na temat „małej historii” jest bogato ilustrowana zdjęciami (archiwalnymi lub współczesnymi) opisywanych miejsc.

Książka została wydana przez Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych (właściciela naszego portalu) dzięki wsparciu Starostwa Powiatowego.

Autor jest historykiem z wykształcenia, absolwentem Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. Od lat związany jest z Kąkolewnicą, ale pochodzi z Radzynia. W roku 1980 podjął pracę jako nauczyciel historii w Szkole Podstawowej w Kąkolewicy. Był też przez wiele lat doradcą metodycznym w Ośrodku Doskonalenia Nauczycieli w Białej Podlaskiej. Po reformie oświatowej z roku 1999 uczył historii oraz wiedzy o społeczeństwie w gimnazjum. W roku 2019 przeszedł na emeryturę. W ubiegłym roku ukazały się także wydane przez RaSIL „Artykuły zebrane” jego autorstwa, a kilka lat wcześniej „Szkice z dziejów Kąkolewnicy”, których był głównym współautorem i redaktorem.

„Zapomniany Radzyń. Opowieść dziadka” jest do nabycia w piątki między 16:00 a 18:00 w biurze Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych (po cenie promocyjnej), w księgarniach Hermes, Educo i Zaborek, a także w sprzedaży wysyłkowej.

Uroczystość patriotyczna w lesie Baran w 2023 roku

Uroczystość patriotyczno-religijna na uroczysku Baran zgodnie z tradycją odbyła się w 2023 r. w drugą niedzielę czerwca.

Organizatorem obchodów z 11 czerwca było Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych. Współorganizatorami uroczystości zostali: Rada Gminy Kąkolewnica, Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, Instytut Pamięci Narodowej i Starosta Radzyński. W imieniu organizatora uroczystość przygotowywał Społeczny Komitet Obchodów. Jego przewodniczącym był Zbigniew Makarski, wiceprezes RaSIL, a jego zastępcą Mariusz Majczyna – przewodniczący Rady Gminy Kąkolewnica.

Głównym sponsorem wydarzenia została Spółka Akcyjna Lubelski Węgiel „Bogdanka”. Partnerami zostali: Polska Grupa Energetyczna, Totalizator Sportowy oraz Bank Spółdzielczy w Trzebieszowie. Honorowy patronat nad uroczystością objął Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej,

Tegoroczne uroczystości rozpoczął Zbigniew Makarski. List skierowany do organizatorów w imieniu Prezydenta RP Andrzeja Dudy odczytał Mariusz Majczyna. Tuż po nim nastąpiło uroczyste powitanie rodzin pomordowanych oraz przybyłych gości. Zespół Wrzos uświetnił tę część premierowym wykonaniem hymnu na cześć poległych, do którego słowa napisał Stanisław Jędrzejewski a muzykę skomponował Sławomir Woch.

Mszę Świętą w intencji pomordowanych na uroczysku Baran koncelebrowali ks. Marek Bieńkowski, ks. kanonik Janusz Sałaj oraz ks. Bogumił Lempkowski.

Podczas ceremoniału wojskowego asystę pełniła Kompania Reprezentacyjna Sił Powietrznych z 41. Bazy Lotnictwa Szkolnego. Po uroczystym odśpiewaniu Hymnu Państwowego odczytano apel pamięci po którym padły salwy honorowe.

W dalszej części obchodów przybyłe delegacje złożyły wieńce, po których nastąpił krótki odczyt historyczny związany z odzyskaniem niepodległości przez Polskę oraz działalnością AK. Przedstawił go dyrektor Oddziału IPN w Lublinie – Robert Derewenda

W krótkiej części przemówień głos jako pierwsza zabrała poseł Anna Dąbrowska-Banaszek po niej poseł Marcin Kamil Duszek. List od ministra Jana Józefa Kasprzyka odczytała Alicja Marciniak (przedstawiciel Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych). Następnie kilka słów zgromadzonym przekazał wicewojewoda lubelski Robert Gmitruczuk. List od Marszałka Wojewódzkiego Lubelskiego, Jarosława Stawiarskiego, odczytał członek zarządu Urzędu Marszałkowskiego, Bartłomiej Bałaban, a na zakończenie kilka słów od Starosty Radzyńskiego Szczepana Niebrzegowskiego przekazał wicestarosta Michał Zając.

Drugą część wydarzenia organizatorzy przygotowali na strzelnicy gminnej w lesie Baran.

Tam zebrani mogli obejrzeć montaż słowno-muzyczny „Mały Katyń – uroczysko Baran” przygotowany przez uczniów Zespołu Oświatowego w Kąkolewnicy pod opieką Teresy Łukaszczuk i Bożeny Wawryniuk oraz wystawę broni.

W dalszej części wystąpił Zespół Pieśni i Tańca „Podlasie”, prezentując autorskie układy choreograficzne nawiązujące do polskiego folkloru oraz występy wokalne solistów.

Ze sceny rozbrzmiały również utwory patriotyczne w wykonaniu Ferajny z Hoovera. Grupa ta, licząca 10 muzyków, zaprezentowała utwory z okresu okupacji oraz piosenki legionowe.

Na zakończenie wystąpiło trio Fidecki/Góras/Zdolski Patriotycznie w programie: „Historia Polski pieśnią pisana”. Program przedstawiał pieśni i piosenki patriotyczne od najstarszych, jak „Bogurodzica”, do najnowszych. W całym programie nie zabrakło również znanych utworów jak: „Wojenko, wojenko”, „Przybyli ułani”, „Biały krzyż” czy „Nie pytaj o Polskę”.

Podczas koncertów na wszystkich czekała przygotowana wcześniej grochówka, bigos oraz kiełbasa z grilla lub ogniska.

Zaproszenie na uroczystość na uroczysku Baran

11 czerwca odbędą się jak co roku uroczystości upamiętniające polskich żołnierzy zamordowanych przez komunistów na uroczysku Baran w Kąkolewnicy. Przebieg uroczystości jest podany na plakacie poniżej. Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych jako organizator wydarzenia zaprasza.

Program uroczystości:

11:30 – uroczyste powitanie gości i uczestników uroczystości

12:00 – uroczysta Msza Święta w intencji pomordowanych na uroczysku Baran

13:00 – ceremoniał wojskowy (Hymn Narodowy, apel pamięci, salwa honorowa)

13:30 – odczyt historyczny oraz przemówienia okolicznościowe

14:30 – złożenie wieńców

16:00 – koncert patriotyczny i ognisko partyzanckie /strzelnica gminna w lesie Baran/

 

Nowe pozycje wydawnicze RaSIL (jesień 2022 r.)

W październiku ukazały się nowe pozycje wydawnicze Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych – „Artykuły zebrane” Piotra Szkurłatowicza oraz „Kościoły powiatu radzyńskiego” Szczepana Korulczyka ze zdjęciami Justyny Kurowskiej i Tadeusza Kierycha.

Książka Piotra Szkurłatowicza „Artykuły zebrane” jest zbiorem artykułów Piotra Szkurłatowicza dotyczących głównie historii gminy Kąkolewnica jak i powiatu radzyńskiego m.in. : „Z zapomnianych kart historii Turowa z czasów II wojny światowej”, „Tragiczne dzieje Kąkolewnicy”, „W służbie Bogu i ludziom”, „Dzieje parafii w Kąkolewnicy w zarysie”, „Z kart historii Szkoły Podstawowej w Kąkolewnicy”. Można przeczytać o działaniach wojennych Armii Czerwonej na Lubelszczyźnie we wrześniu 1939 roku. Poznamy ponadto historię klasy, do której uczęszczał autor publikacji.

Książka „Kościoły powiatu radzyńskiego” wydana przez Radzyńskie Stowarzyszenie Inicjatyw Lokalnych dzięki wsparciu Starostwa Powiatowego i Urzędu Marszałkowskiego, prezentuje wszystkie kościoły znajdujące się na terenie powiatu radzyńskiego. Można zapoznać się z ich historią. Przy okazji często wspominane są dzieje parafii, a często także miejscowości, w której dany kościół się znajduje. Tekst Szczepana Korulczyka zilustrowany jest zdjęciami świątyń autorstwa Tadeusza Kierycha i Justyny Kurowskiej.

Książki można nabyć w radzyńskich księgarniach, poprzez sprzedaż wysyłkową po skontaktowaniu się poprzez adres mejlowy portalu Radzyń Info, a także bezpośrednio w biurze RaSIL w piątki między 16:00 a 18:00.

Walne zebranie członków RaSIL w 2022 roku

30 VI 2022 r. w biurze poselskim Anny Dąbrowskiej-Banaszek odbyło się Walne Zebranie Członków Radzyńskiego Stowarzyszenia Inicjatyw Lokalnych.

Zebranie otworzył prezes Józef Korulczyk. Przewodniczącym zebrania został wybrany Zbigniew Makarski.

Sprawozdanie z działalności stowarzyszenia w roku 2021 przedstawił prezes Józef Korulczyk.

Potem sprawozdanie finansowe złożyła Komisja Rewizyjna. Komisja zaproponowała udzielenie Zarządowi absolutorium. Oba sprawozdania zostały przyjęte jednogłośnie. Tak samo jednogłośnie Zarząd RaSIL otrzymał absolutorium.

Kolejnym punktem były uchwały. Obok uchwały o udzieleniu absolutorium była jeszcze druga uchwała. Dotyczyła ona zmiany statutu RaSIL. Do paragrafu 4 wyliczającego cele stowarzyszenia do dotychczasowych 11 punktów dodano punkt 12, według którego jednym z celów RaSIL jest „Podtrzymywanie i upowszechnianie tradycji narodowej, pielęgnowanie polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej, kulturowej”. Jak wyjaśnił prezes, wprowadzenie dodatkowego punktu wiąże się z tym, że faktycznie cele te są realizowane już od dawna, a formalne wpisanie ich do statutu ułatwi pozyskiwanie dofinansowania na już realizowane patriotyczne inicjatywy, n. p. organizowanie uroczystości w lesie Baran, bo będzie można przy wnioskach powoływać się właśnie na ten punkt. Uchwała o zmianie statutu została podjęta jednogłośnie.

Ostatnim punktem zebrania był punkt „Wolne wnioski”. Poruszono w jego temat spraw organizacyjnych uroczystości patriotycznych na uroczysku Baran w Kąkolewnicy. Zgłaszane były dotyczące tego pomysły.

Uroczystości w lesie Baran w 2022 roku

W niedzielę 12 czerwca zgodnie z coroczną tradycją odbyły się uroczystości religijno-patriotyczne upamiętniające pomordowanych w tym miejscu żołnierzy Armii Krajowej.

Organizacją wydarzenia zajął się Społeczny Komitet Obchodów wraz z gminą Kąkolewnica, Radzyńskim Stowarzyszeniem Inicjatyw Lokalnych, Urzędem do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, Instytutem Pamięci Narodowej Oddział w Lublinie oraz Urzędem Marszałka Województwa Lubelskiego w ramach programu „Warto być Polakiem”. Patronat honorowy nad wydarzeniem objął Prezydent RP Andrzej Duda.

Obchody przewodnicząca Komitetu – Anna Jeleszuk – rozpoczęła od powitania zaproszonych gości, przybyłych na uroczystości rodzin zamordowanych oraz wszystkich pozostałych uczestników wydarzenia.

W tym roku również w ramach obchodów odbył się rajd Podlaski Dukt Jana Kołkowicza. Uczestniczyli w nim motocykliści, jeźdźcy oraz rowerzyści z Rowerowego Rajdu Pamięci Konstantego Strusa.

Jednym z ważniejszych punktów obchodów była Msza Święta koncelebrowana przez J. E. biskupa siedleckiego Kazimierza Gurdę, ks. kanonika Janusza Sałaja oraz kapelana Wojska Polskiego, ks. por. Bogumiła Dębkowskiego.

Podczas homilii biskup wspomniał historię miejsca: „Znajdujemy się w miejscu szczególnym. Gromadzimy się na uroczysku Baran, dwa kilometry od Kąkolewnicy. Miejsce to zawiera w sobie tajemnice wielkości i nikczemności człowieka. W tej ziemi znajdują się doczesne szczątki żołnierzy, którzy zostali skazani przez działający od października 1944 roku do stycznia 1945 roku w miejscowej szkole w Kąkolewnicy, wojskowy sąd kapturowy II Armii Ludowej Wojska Polskiego, złożony z przedstawicieli NKWD i tzw. Informacji Wojskowej Ludowego Wojska Polskiego. Sąd w większości składający się z Sowietów oddelegowanych z Armii Czerwonej. Pomordowani żołnierze to AK-owcy, ale również dezerterzy Ludowego Wojska Polskiego. niejednokrotnie należący wcześniej do oddziałów Armii Krajowej, którzy w dobrej wierze wstępowali do Ludowego Wojska Polskiego, by walczyć o wyzwolenie ojczyzny. Jednak przynależność do Armii Krajowej gwarantowała brak litości. Nie było ważne, że przez lata okupacji hitlerowskiej żołnierze ci walczyli o wolność Polski z niemieckim okupantem. Postawieni przed wojskowym sądem kapturowym, brutalnie przesłuchiwani, otrzymywali los najtragiczniejszy.

W podsumowaniu homilii biskup dodał również na zakończenie: „Zgromadzeni na tym miejscu kaźni, módlmy się, byśmy dzięki naszej wierze trwali w miłości do Boga, w Trójcy Świętej Jedynego, w miłości do naszej ojczyzny Polski, do naszych braci i sióstr, byśmy trwali w prawdzie i mieli odwagę stawać – pomimo trudności – po stronie prawdy i dobra, nigdy po stronie kłamstwa i zła. Św. Paweł zachęca nas, byśmy chlubili się z ucisków, wiedząc że „ucisk wyrabia wytrwałość, a wytrwałość wypróbowaną cnotę, wypróbowana zaś cnota – nadzieję.” Nadzieja wolnej Polski dla tych, którzy za nią oddali życie się spełniła. Nadzieja, którą my nosimy w sercu, nadzieja na zachowanie naszej wolności, suwerenności, niezależności na zachowanie pokoju, również się spełni dzięki naszej wytrwałości, nieustępliwości, dzięki naszej walce o nasze trwanie przy Bogu, trwanie w prawdzie i dobru.

Po zakończeniu liturgii odbyły się uroczystości państwowe przy udziale wojskowej asysty honorowej. Odśpiewano Hymn Państwowy, wciągnięto flagę na maszt. Podporucznik Bartłomiej Szymański odczytał apel poległych i ku uczczenia ich pamięci oddano salwę honorową. Po zakończeniu tej części uroczystości delegacje złożyły pod pomnikiem wiązanki oraz znicze.

W ostatniej oficjalnej części wydarzenia odbyły się przemowy gości. Głos zabrali: wójt gminy Kąkolewnica Anna Mróz; wiceminister Marcin Romanowski; wicemarszałek województwa lubelskiego Zbigniew Wojciechowski; starosta powiatu Szczepan Niebrzegowski; Tomasz Stachurski, który odczytał list od ministra Jana Józefa Kasprzyka. Robert Derewenda również skierował list, który odczytał Jacek Rogala. Całe uroczystości jeszcze raz na zakończenie podsumował biskup Kazimierz Gurda. Listy przesłane przez zaproszonych gości na zakończenie zostały przekazane na ręce pani wójt gminy Kąkolewnica.

Po zakończonej części oficjalnej na pobliskiej strzelnicy odbył się koncert piosenek patriotycznych w wykonaniu zespołu Luz Band. Dla wszystkich przybyłych organizatorzy wraz ze sponsorami przygotowali ognisko wraz z pieczeniem kiełbasek.

Z okazji wydarzenia wydany został informator zawierający reportaż z odkrywania tajemnicy uroczyska Baran, listę poległych przekazaną przez IPN oraz kilka słów napisanych przez Marcina Romanowskiego.